Утаанаас болж тээж явсан ураг нь өсөлтгүй болсон нэгэн эмэгтэй манай сонинд хандсан талаархи сурвалжлагыг бид өмнөх дугаартаа хүргэж байсан билээ. Өвлийн цагт хүүхэд тээснээрээ буруудаж, хорвоод мэндлэх бяцхан нярайн амь юуны учир тасрахад хүрснийг нэхэн сурвалжиллаа. Ураг амьгүй, өсөлтгүй болсон талаархи сүүлийн үеийн судалгаанаас үзэхэд зөвхөн он гарснаас хойш амаржих I төрөхөд ирж эмчлүүлсэн 400 гаруй эх өсөлтгүй ураг тээж яваа гэсэн оноштойгоор цэвэрлүүлж байгаа цочирдом мэдээг албаны эх сурвалж өгсөн юм. Гэтэл хувийн эмнэлэгт хандсан давхар биетэй эмэгтэйчүүдийн 2-3 нь дээрх оноштойгоор эмчлүүлж байгаа аж. Ингээд юуны өмнө жирэмсэн эхч үү дийн шүдний өвчин болж буй өсөлтгүй жирэмслэлт гэж юу болох талаар дурдъя. Тухайн эхийн жирэмслэлтийн үед хэвлий дэх ураг нь амьгүй болохыг өсөлтгүй жирэмслэлт гэж нэрлэдэг байна. Ийм жирэмслэлт үүсэх шалтгаан олон байдаг аж. Манай орны хувьд өсөлтгүй жирэмслэлтийн нийт тохиолдлын дийлэнх хувь нь үр хөндөлт, бэлгийн замын халдварт өвчин, үрэвсэл байдаг гэнэ. Өөрөөр

хэлбэл, өсөлтгүй жирэмсэлсэн эхчүүдийн 70 хувь нь өмнө нь үр хөндүүлж байсан гэсэн үг. Ямар учраас эхийн хэвлий дэх ураг өсөлтгүй болдог талаар мэргэжлийн эмчээс лавлахад, /өвлийн цагт/ бидний өдөр тутмын амны уншлага болсон утаанаас үүдэлтэй гэх юм. Гэхдээ 100 хувь утаанаас үүдэж ураг амьгүй болж байна гэвэл дэгсдүүлсэн болох байх. Тухайлбал, бэлгийн замын халдварт өвчин эсвэл цусны бүлэг таараагүйгээс ураг өсөлтгүй болдог аж. Манай улсад өвлийн улиралд утаа, зуны цагт агаарын бохирдол гамшгийн хэмжээнд хүрээд удаж байна. Утаа нэгдүгээрт уушгинд, хоёрдугаарт

арь санд, гуравдугаарт нүдэнд нө- лөөл дөг аж. Цаашлаад зүрх, цус наас дамжаад урагт нөлөөлдөг байна. Харин өсөлтгүй жирэмслэлтээ мэдэхгүй удаан явбал хүүхэд дотроо ялзарч, халдварын голомт сепсисийг үүсгэдэг. Сепсис гэдэг нь цусан

халд варыг хэлдэг аж. Халдварын голомтод байх цус нь эрүүл цусанд нэвтэрч, хаа сайгүй идээ бээр үүсгэдэг нь хамгийн аюултайд тооцогддог байна. Хэдий ялзарсан савыг мэс заслын аргаар авдаг ч эхийн амийг нь аварч чадахгүй байх тохиолдол гардаг аж. Харин өнөөдөр өсөлтгүй жирэмслэлтийг 30 хоногийн дотор оношилдог болсон учраас хүндрэл гарах нь бага байдаг гэнэ. Оношлогдохгүй байсан ч 80 хувь нь өөрөө зулбадаг байна. Өөрөөр хэлбэл, саван дотор хэвийн жирэмслэлт явагдаагүй л бол сав өөрөө базлаад гаргачихдаг гэнэ. Үндсэн хуульд зааснаар бид эрүүл, аюулгүй орчинд амьдрах эрхтэй. Харин төр энэ нөхцөлийг бүрдүүлэх үүрэгтэй. Тэгэхээр эл асуудал үндэсний хэмжээнд яригдах, зайлшгүй авч хэлэлцэх асуудал, сэдвийн нэгд зүй ёсоор тооцогдоно. Утааны бохирдлоос болж эрүүл мэндээрээ хохирч байгаа хүмүүсийн эрх ашгийг хамгаалахаар хэд хэдэн ТББ-ууд нэгдээд байгаагаа өнгөрсөн долоо хоногт мэдэгдсэн билээ. Уг санаачлагыг гаргаад буй “Хатагтай” эмнэлэгт л гэхэд дээр дурдсан ургийн өсөлт зогссон, амьгүй болсон,

М.ӨНӨРЖАРГАЛ

UNEN.MN