А.Бакей: Хүүхдээ өвдөхөөр А.Тлейхан гишүүний эхнэрт үзүүлдэг байсан
- 2012-11-06
- Улс төр
- 0
...А.Тлейхан гишүүний хувьд нэг сум, нэг голын хүмүүс учраас зан чанарыг нь мэднэ. Төлөв даруу, ноён нуруутай, нутаг усандаа өнгөрсөн дөрвөн жилийн хугацаанд, ялангуяа эрчим хүчний салбарт тодорхой зүйлийг хийсэн. Тиймээс ч ард түмэн итгэл, найдвар хүлээлгэж дахин сонгосон гэж боддог.
-А.Тлейхан гишүүн та хоёрыг нэг аймаг, нэг сум, нэг омгийнх гэж сонссон. Тэр тусмаа нэг омгийн хоёр хүн УИХ-д сонгогдоно гэдэг ховор тохиолдол шүү?

...А.Тлейхан гишүүний хувьд нэг сум, нэг голын хүмүүс учраас зан чанарыг нь мэднэ. Төлөв даруу, ноён нуруутай, нутаг усандаа өнгөрсөн дөрвөн жилийн хугацаанд, ялангуяа эрчим хүчний салбарт тодорхой зүйлийг хийсэн. Тиймээс ч ард түмэн итгэл, найдвар хүлээлгэж дахин сонгосон гэж боддог. Ер нь аливаа зүйлд нухацтай, ажил хэрэгч хандаж, хэнтэй ч энгийн харьцаа үүсгэж, яриа дэлгэж чаддаг хүн гэж би дүгнэдэг...
-А.Тлейхан гишүүн та хоёрыг нэг аймаг, нэг сум, нэг омгийнх гэж сонссон. Тэр тусмаа нэг омгийн хоёр хүн УИХ-д сонгогдоно гэдэг ховор тохиолдол шүү?-Юуны өмнө энэхүү ярилцлагын буланд анхны зочноор урьж буй танай сонины хамт олонд талархал дэвшүүлье. Мөн надад итгэл найдвар хүлээлгэн сонгосон Баян-Өлгий аймгийн нийт ард түмэн, сонгогчдод чин сэтгэлээсээ баярлаж байгаагаа танай сониноор дамжуулан илэрхийлье. Тус аймгаас нэг сум, нэг голын хоёр хүн энэ жил УИХ-д сонгогдлоо. Энэ бол тэр болгон тохиолдоод байхгүй. Сонгогчдын хийсэн сонголт учраас А.Тлейхан гишүүн бид хоёрын хувьд том хариуцлага, ачаа тээж явна гэж ухамсарлаж байгаа.
-А.Тлейхан гишүүн та хоёр арван жилдээ нэг сургуульд сурч байсан гэл үү. Ер нь хэзээнээс нэг нэгнийгээ мэддэг болов?
-А.Тлейхан гишүүн надаас долоон насаар ах. Багадаа Цэнгэл сумын сургуульд сурч байлаа. Аравдугаар ангидаа Баян-Өлгий аймгийн Өлгий хотын нэгдүгээр арван жилд суралцсан гээд хойно хойноосоо нэг зам, жимээр явсан хоёр л доо, бид. Надаас насны хувьд ах, дээр нь нэг сумд төрж өссөн болохоор А.Тлейхан ахыг би дээр үеэс мэднэ. Харин эр өсч, эсгий сунана гэдэг шиг би ч их сургууль төгсч, ажил төрөлтэй болсон үеэс буюу 1980-аад оны эхнээс бие биеэ илүү сайн мэддэг болцгоосон.
-Та хоёр нэг омгийнх гэхээр хамаатан гэсэн үг үү?
-А.Тлейхан гишүүн бид хоёрын хувьд энэ омгоос гаралтай боловч ойрын хамаатан садан гэж шууд ойлгож болохгүй. Сонирхуулж хэлэхэд, манай казах түмэн өөрсдийн үүх түүх, удам угсаагаа сайн мэднэ. Ямар ч казах хүн өөрөөсөө дээш долоон үеэ мэддэг. Үүнийгээ үр хүүхдүүддээ ч багаас нь эхлэн төлөвшүүлдэг. Омог гэж хуваагддагт орчин үеийн байдлаар хандах учиртай. Хуваагдаж жалга, довны үзэл гаргахдаа бус хамгийн гол нь үр удмаа хамгаалж үлдэх чухал ач холбогдлыг нь ойлгох хэрэгтэй.
-Нутгийнхантайгаа уулзаж, санал бодлыг нь сонсох гэж олон удаа хамт явж байсан байх. А.Тлейхан гишүүн нутагтаа хэр нэр хүндтэй хүн бэ?
-Баян-Өлгий аймгийн сонгогчид 2004 оны сонгуулиар АН-ын гурван нэр дэвшигч, 2008 онд МАН-ын гурван нэр дэвшигчийг сонгосон. Энэ удаад оногдсон хоёр мандатын нэгийг нь АН, нөгөөг нь МАН-аас сонголоо. Энэ сонголтоор “Та хоёрт итгэл найдвар хүлээлгэсэн учраас нутгаа хөгжүүлэхийн тулд та хоёр хамтарч ажилла” гэсэн үүрэг даалгавар өглөө гэж бодож байна. Баян-Өлгий онцлог аймаг. Казах, урианхай, тува, дөрвөд ястнууд амьдарч ажилладаг.
Тэдний эрх ашгийг хамгаалж, дуу хоолойг нь төрд хүргэх үүрэг ногдож байгаа. Тиймээс бид хувийн ч юм уу, нам, улстөрийн зүгээс асуудалд хандахаас илүү ард түмний нийтлэг эрх ашгийн төлөө хамтарч ажиллахаас өөр аргагүй. Бид хоёр ирэх дөрвөн жилийн хугацаанд Баян-Өлгий аймгийг яаж хөгжүүлэх вэ гэдэг талаар ерөнхий бодлогын чиглэл гаргасан. Удахгүй Баян-Өлгий аймгийн сум болгоноос санал авч нэгтгэн төрийн бодлогод тусгуулах чиглэлээр ажиллах бэлтгэлээ хангаж байна.
А.Тлейхан гишүүний хувьд нэг сум, нэг голын хүмүүс учраас зан чанарыг нь мэднэ. Төлөв даруу, ноён нуруутай, нутаг усандаа өнгөрсөн дөрвөн жилийн хугацаанд, ялангуяа эрчим хүчний салбарт тодорхой зүйлийг хийсэн. Тиймээс ч ард түмэн итгэл, найдвар хүлээлгэж дахин сонгосон гэж боддог. Ер нь аливаа зүйлд нухацтай, ажил хэрэгч хандаж, хэнтэй ч энгийн харьцаа үүсгэж, яриа дэлгэж чаддаг хүн гэж би дүгнэдэг.
-Та хоёр тайван, дөлгөөн харагддаг. Улс, үндэстнийг хүнээр нь дүгнэдэг шиг та хоёрын зан чанараар казах түмнийг төлөөлүүлэн ойлгож болох уу?
-Ер нь аль ч ард түмний дунд янз, янзын зан ааштай хүмүүс байдаг. Дөлгөөн хүмүүс ч бий. Уур уцаартай хүмүүс ч байгаа шүү дээ. Аливаа асуудалд хандахдаа нэг талаар тууштай, шударга, нөгөө талаар аль болох ухаалаг, тайван хандахыг хичээдэг. Энэ бол бидний өөрсдийн гэхээсээ илүү төрүүлж, хүмүүжүүлж, өсгөсөн эцэг, эх, өвөө, эмээ, сургуульд төлөвшүүлж, хүмүүжүүлсэн багш нарын ач гавьяа гэж боддог.
-Та хоёрт зан чанарын хувьд ижил төстэй зүйл байдаг уу. Тухайлбал...?
-Ямарваа асуудалд тайван хандах, хүнд муу санахгүй, болж өгвөл тусалдаг, тусархуу чанараараа ижил болов уу. Бас энгийн, байгаагаараа байх гэх мэт чанарыг дурдаж болох юм. Хүн өөрийгөө магтах нь сайн биш шүү дээ. Бидний ижил төстэй, сайн муу чанарыг бид хоёроос илүү ард түмэн өөрсдөө үнэлж, дүгнэж, цэгнэвэл үнэн бодит гарах байх.
-Нэг нутагт төрж өссөн, ойр ажилладаг хүмүүс учраас та хоёрын дунд сайхан дурсамжууд олон байгаа болов уу. Тэдгээр дурсамжаасаа хуваалцаач?
-Хүний амьдралд баяр баясгалан, аз жаргалтай сайхан мөчүүд олон байдаг. Мэдээж амьдрал болсон хойно сүүдэртэй, бэрхшээлтэй үеүд ч тохиолдоно. Энэ бүхэнд зовлон, жаргалаа хуваалцах үе бидэнд байсан. Манай том хүүг гэрлэхэд А.Тлейхан гишүүн, тэдний гэр бүлийнхэн хамгийн түрүүнд ирж баяр хүргэж, тэдний хүүхдүүд гэр бүл болоход эхнэр бид хоёр очиж баяр хүргэдэг ч гэдэг юм уу ийм сайхан мөчүүдийг хуваалцсан дурсамжууд бий. Манай А.Тлейхан гишүүний гэр бүлийнх нь хүн эмч мэргэжилтэй. Хүүхдүүдээ багад нь өвдвөл хамгийн түрүүнд А.Тлейхан гишүүний эхнэр Пашка эмч дээр очдог байлаа. Ямар ч хүнд, хэцүү нөхцөлд өвчин эмгэгээс эдгээж өгдөг байсан ачийг нь өнөө хүртэл манай гэр бүлийнхэн марталгүй санаж явдаг юм.
-Хоёр өөр үзэл баримтлалтай намд харьяалагддагийн хувьд зарим тохиолдолд үзэл, бодол зөрж, ам муруйх үе байна биз?
-Хүн төрийн ажил, хувийн харилцаагаа ялгах хэрэгтэй. Төрийн ажил төрийн ажлын зарчмаар явагдах ёстой. Төрийн болон улстөрийн шинжтэй асуудалд санал нийлэхгүй байх үе бий. Тухайн үед би А.Тлейхан гишүүнд “Энэ асуудлыг чинь дэмжиж чадахгүй. Уучлаарай” гэдгээ шууд хэлчихдэг. Санал нийлж байгаа зүйлээ ч шууд хэлдэг. Учир нь бид хоёрын аль аль нь улстөрч учраас тухайн нөхцөл байдлыг ойлгож хүлээж авдаг. Тэгэхдээ ямар ч тохиолдолд бид өөрсдийн хувийн ашиг сонирхол гэхээсээ илүү нийтлэг буюу Баян-Өлгий аймгийн ард түмний эв нэгдэл, эрх ашгийг нэгдүгээрт тавьж, энэ үүднээсээ төрийн албаны зарчмыг баримталдаг.
-Үндэсний цөөнхийн өмнө тулгардаг бэрхшээл олон. Та хоёр хэрхэн гар нийлж ажиллах гэж байна?
-Баян-Өлгий аймагт амьдардаг ард түмний хувьд хүндрэл бэрхшээл олон бий. Төвөөсөө алслагдсан аймаг учраас хотод ирж, буцахад замын зардал чирэгдэл ихтэй. Өвчтэй хүн гэхэд эмнэлгийн тусламжийг тухайн хэрэгцээтэй үед нь авах боломж хомс байдаг. Аймгийн эрүүл мэндийн үйлчилгээний чанар хүртээмж муу байдаг. Боловсролын салбарт ч хүндрэлтэй асуудал хуримтлагдсан байна. Ажлын байр дутмаг учраас томоохон бүтээн байгуулалтын төсөл, хөтөлбөр хэрэгжүүлэх шаардлага бий. Ялангуяа Асгатын мөнгөний ордыг ашиглалтад оруулах асуудал хурцаар тавигдаж байгаа. Ийм томоохон бүтээн байгуулалтын шинжтэй асуудлыг хоёр талаас нь А.Тлейхан гишүүн бид хоёр тавьж байж төрд ойлгуулж, шийдүүлэх арга замыг нь эрэлхийлж байна.
Ц.ЖАРГАЛ

Эх сурвалж: www.UNEN.mn

Сэтгэгдэл (2)
Zochin (202.180.218.244)
Ev negdel erhem zuil tul ta 2 hamtarch ajillah ni zuv.
zochin (122.201.18.146)
Saihan nuhursug humuus bna.Mongolchuud iim baij chadahgui bgaa shuu